سیستم مدیریت پورتال پایگاه خبری فرایش

خیلی از بچه‌ها به تعطیلات عادت کرده‌اند و دیر می‌خوابند و نمی‌توانند صبح بدون غرولند و به‌موقع بیدار شوند. بسیاری از والدین هستند که در مقابل این وضعیت ناراحت می‌شوند، اما اقدام مؤثر و قاطعی ندارند. علت‌هایی هست که باعث دیر خوابیدن بچه‌ها و اذیت شدن آن‌ها می‌شود، باید این دلایل را بشناسیم تا محصلان هم به‌موقع بخوابند و هم روز درسی بهتری داشته باشند.

نزدیک آغاز سال تحصیلی است و یکی از مشکلاتی که همه خانواده‌ها و محصلان دارند، ماجرای تنظیم خواب و بی‌خوابی‌ است. بی‌خوابی و بدخلقی هم که رابطه قوی باهم دارند؛ به همین علت دانش‌آموزان و حتی دانشجویانی که از تعطیلات خوشایندشان برگشته‌اند، بدخلق و بهانه‌گیر می‌شوند. مخصوصاً والدین دانش‌آموزان اول دبستانی سختی بیشتری می‌کشند تا کودکشان به وضعیت جدید عادت کند.

خیلی از بچه‌ها به تعطیلات عادت کرده‌اند و دیر می‌خوابند و نمی‌توانند صبح بدون غرولند و به‌موقع بیدار شوند. بسیاری از والدین هستند که در مقابل این وضعیت ناراحت می‌شوند، اما اقدام مؤثر و قاطعی ندارند. علت‌هایی هست که باعث دیر خوابیدن بچه‌ها و اذیت شدن آن‌ها می‌شود، باید این دلایل را بشناسیم تا محصلان هم به‌موقع بخوابند و هم روز درسی بهتری داشته باشند. تمرکز این محصلان وقتی با آن‌هایی که به‌موقع می‌خوابند، مقایسه می‌شود، بسیار متفاوت است. تمرکز درسی هم که نباشد، یادگیری نصفه و نیمه‌ بوده که حتی نمی‌دانیم علتش چیست، خیلی از همین مسائل ریشه در خواب محصلان دارد.

از اهمیت خواب که بگذریم، علت‌هایی هستند که حتی وقتی سعی می‌کنیم خواب را تنظیم کنیم، موفق نمی‌شویم:

تغییر عادت: یکی از مهم‌ترین عوامل که نخست باید درست شود، عادت است. بهتر بوده ما قبل از اینکه مهرماه فرا برسد، شروع به زودتر خواباندن بچه‌ها و زودتر خوابیدن خودمان بکنیم. در این حالت قبل از اینکه مهرماه شروع شود، عادتی ایجاد کرده‌ایم و فرد کم‌تر اذیت می‌شود و دچار بی‌خوابی نخواهد شد. خیلی از بی‌خوابی‌ها علت خاصی ندارد و فقط باید مدتی تلاش کنیم، درست مانند کسی که به‌واسطه سفر ساعت روزش جابه‌جا شده و تا چند روز مشکل خواب دارد.

حواس‌پرتی به وسایل فناورانه:‌ بچه‌مدرسه‌ای‌ها و دانشجویان میل به تلویزیون دیدن، بازی، فیلم دیدن و اینترنت‌گردی دارند؛ همین ماجرا حواسشان را از خواب پرت می‌کند و میل به خوابیدن ندارند. برای بچه‌ها ساعت تعیین کنیم، اگر بچه‌ها هر زمانی که خواستند تلویزیون ببینند، بازی کامپیوتری کنند و کارتون ببینند، حواسشان مدام در پی آن می‌ماند. بهتر است ما برای بچه‌ها و حتی برای خودمان ساعت تعیین کنیم و در یک محدوده و چارچوب مشخص از وسایل فناورانه استفاده کنیم. اگر بچه‌ها به مقایسه روی آوردند، بگویید هر خانه مقررات خود را دارد و قاطع باشید.

میهمان‌داری: وقتی میهمان ‌داریم، بسیاری از بچه‌ها حواسشان پرت میهمان است و نمی‌توانند دل به خواب بدهند. بهتر است حداقل در اوایل سال تحصیلی میهمانی‌ها را مدیریت کنیم تا عادت فرزند ما شکل بگیرد. وقتی به میهمانی می‌رویم هم سعی کنیم طوری بلند شویم که در خواب فرزندمان خللی ایجاد نشود. کودک را برای رفتن به اتاق خواب تشویق کنید و او را هرشب از برنامه شبانه آگاه کنید که وقت خواب است و در این کار مصمم باشید.

بچه‌هایی که جفت هم می‌شوند: بچه‌هایی که دونفری یا بیشتر در یک اتاق می‌خوابند، آن‌قدر حرف می‌زنند و شیطنت می‌کنند که نمی‌توانند بخوابند. بهتر است درصورت لزوم فرد بزرگ‌تری برای برقراری نظم بین آن‌ها قرار بگیرد تا کم‌کم عادت کنند سر ساعت مقرری بخوابند.

فقر آهن: فقر آهن از دلایلی است که یک فرد را به بی‌خوابی شبانه دچار کند. اگر قبل از شروع سال تحصیلی آزمایش خون انجام دهیم و متوجه کمبودهای بدن فرزندان، مخصوصاً در مورد کمبود خون بشویم، می‌توانیم این عامل را کنترل کنیم.

تخلیه انرژی در طول روز: کودکی که هنوز انرژی دارد و هیجان‌زده است، نمی‌تواند درست و به‌موقع بخوابد. در طول روز اگر فرزند ما نتواند انرژی درون خود را تخلیه کند و چیزی او را به وجد آورده باشد، خواب هم مانند یک رؤیا می‌شود. تخلیه انرژی با انجام فعالیت‌های مناسب هر سن و سال در طول روز خیلی مهم است؛ مثلاً بردن به پارک، تئاتر، برنامه‌های تفریحی و گذران وقت با دوستان، گزینه‌های مناسبی هستند که باعث می‌شوند خواب خوبی در انتظار شب ما باشد.

نگرانی والدین: انتقال اضطراب به بچه‌ها و سر زدن مداوم به آن‌ها باعث بی‌خوابی بچه‌ها می‌شود. آرامش والدین یکی از شروطی است که موجب آرامش فرزندان می‌شود؛ بنابراین بهتر است سختگیری و استرس را از خودمان دور کنیم و کمی انعطاف‌پذیری داشته باشیم.

شام سنگین: خوردن شام سنگین و پُرخوری قبل از خواب باعث بی‌خوابی می‌شود. وعده آخر شب را سبک‌تر بخوریم که هم برای سلامتی ما بهتر بوده و هم خواب بهتری در انتظار خودمان و فرزندانمان است.

دمای اتاق: گرم یا سرد بودن اتاق هم می‌تواند یک بچه را بدخواب و بی‌خواب بکند. همه ما وقتی زیاد گرممان و یا سردمان باشد، خوابمان نمی‌برد و کلافه می‌شویم، بچه‌ها با این تغییرات بیشتر اذیت می‌شوند. دمای خانه را همیشه در حالت مناسب و متعادل نگاه داریم.

هر بچه‌ای شرایط خودش را دارد و نباید شرایط فرزند خودمان را با دیگری مقایسه کنیم. رو به تهدید و ناراحتی هم نیاورید که همیشه نتیجه برعکس دارد؛ مثلاً اگر می‌بینید شب‌ها خواب خوبی ندارند، نباید عصر هم بخوابند. یا اگر چای و نوشابه می‌خورند، ممکن است شب خواب خوبی نداشته باشند؛ اگر بچه‌های کوچک از خوابیدن تنهایی می‌ترسند، به آن‌ها با گفت‌وگو کمک کرده و آن‌ها را دعوا نکنیم، قبل از خواب فعالیت‌های تند و حرکتی نکنیم و به سمت آرامش برویم، حداکثر دو ساعت قبل از خواب شام بخوریم. سعی کنیم در حالت کلی پایبند به ساعت خواب بوده و مصمم باشیم تا خواب بهتر و روزهای با کیفیتی را تجربه کنیم.