آفریقا به دلیل نیازهای شدید توسعهای، یکی از بازارهای جایگزین و استراتژیک برای ایران به شمار میرود، کشورهای این قاره در بخشهای مختلفی از جمله کشاورزی، دارو و تجهیزات پزشکی، صنایع ساختمانی، و خدمات فنی-مهندسی به تأمین کالا و خدمات نیاز دارند.
مسعود برهمن رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و شرق آفریقا از گسترش همکاریهای عمرانی با کشور کامرون خبر داد و اعلام کرد که پروژه شهرک هوشمند مسکونی–تجاری–اجتماعی در نزدیکی پایتخت این کشور، یائونده، بهعنوان یک پروژه بزرگ عمرانی بهزودی اجرایی خواهد شد. این پروژه با هدف توسعه زیرساختها و بهرهگیری از فناوریهای نوین در ساختوساز شهری، فرصتی بینظیر برای حضور شرکتهای ایرانی در بازار آفریقا بهشمار میرود.
آفریقا، بازاری استراتژیک برای صادرات ایران
آفریقا با بیش از ۱.۴ میلیارد نفر جمعیت و نیازهای گسترده به مسکن، زیرساختها، و کالاهای اساسی، به یکی از بازارهای هدف ایران تبدیل شده است. طبق برآوردها، نیاز مسکونی در قاره آفریقا بیش از ۹۷ میلیون واحد تخمین زده میشود. این آمار فرصتهای زیادی را برای شرکتهای ایرانی در حوزههای مختلف ساختوساز، انبوهسازی و تأمین مصالح فراهم میکند.
بیش از این، کشورهای آفریقایی با کمبود زیرساختها در بخشهایی چون مسکن، حملونقل، انرژی و کشاورزی روبهرو هستند که میتواند به یک فرصت بزرگ برای همکاری ایران با این کشورها تبدیل شود. ایران که در این حوزهها تجربه و دانش فنی زیادی دارد، میتواند نقش مهمی در حل مشکلات زیرساختی آفریقا ایفا کند.
یکی از پروژههای مهم که در راستای گسترش همکاریهای ایران با آفریقا به آن اشاره شده، پروژه شهرک هوشمند در کامرون است. این پروژه که در نزدیکی پایتخت کامرون طراحی شده است، بهعنوان یک شهرک مسکونی–تجاری–اجتماعی، شامل بخشهای مسکونی، تجاری، اداری، تفریحی و فرهنگی خواهد بود. هدف از اجرای این پروژه، ایجاد الگویی از توسعه پایدار شهری با بهرهگیری از فناوریهای نوین و انتقال دانش فنی مهندسان ایرانی به آفریقا است.
آفریقا به دلیل فاصله از بلوکهای تحریمکننده و نیازهای شدید توسعهای، یکی از بازارهای جایگزین و استراتژیک برای ایران به شمار میرود. کشورهای این قاره در بخشهای مختلفی از جمله کشاورزی، دارو و تجهیزات پزشکی، صنایع ساختمانی، و خدمات فنی-مهندسی به تأمین کالا و خدمات نیاز دارند. ایران میتواند با توجه به ظرفیتهای خود در این حوزهها، به یکی از تأمینکنندگان اصلی این نیازها در آفریقا تبدیل شود.
باوجود فرصتهای فراوان، موانع و چالشهایی نیز در مسیر توسعه روابط تجاری ایران و آفریقا وجود دارد. مشکلات لجستیکی، استانداردها و مجوزهای پیچیده، ریسکهای ارزی و نوسانات اقتصادی در برخی کشورهای آفریقایی از جمله این موانع هستند. بهویژه، مشکلاتی نظیر سقوط ارزش پول ملی در کشورهای آفریقایی، محدودیت در نقل و انتقال ارز و قوانین سختگیرانه در زمینه واردات کالا، از مهمترین چالشها به شمار میروند.
برای مقابله با این چالشها و توسعه روابط تجاری با آفریقا، ایران باید بر روی راهکارهای عملیاتی تمرکز کند. تشکیل مرکزهای تجاری در مناطق مختلف آفریقا، استفاده از تهاتر کالا–کالا و ارزهای محلی، و توسعه کریدورهای حملونقلی میتواند نقش مهمی در تسهیل تجارت ایران با این قاره ایفا کند. علاوه بر این، گسترش خدمات فنی–مهندسی ایران در پروژههای عمرانی، سدسازی، نیروگاههای برق، راهسازی و سایر حوزهها میتواند به بهبود روابط و افزایش صادرات کمک کند.
آفریقا با داشتن منابع انسانی و طبیعی غنی، و نیازهای فراوان به زیرساختها و کالاهای اساسی، فرصتی استثنایی برای ایران است. پروژههای مشترک همچون شهرک هوشمند در کامرون میتواند بهعنوان یک الگو برای همکاریهای بیشتر در بخشهای مختلف اقتصادی و صنعتی باشد. توسعه روابط تجاری ایران و آفریقا با بهرهگیری از ظرفیتهای دو طرف و حل مشکلات موجود، میتواند گامی بزرگ در جهت رشد اقتصادی و تحقق اهداف بلندمدت ایران در این قاره باشد.
